Tăng cường sự lãnh đạo của Đảng trong công tác xây dựng và tổ chức thi hành pháp luật
- Thứ sáu - 26/06/2026 08:20
- In ra
- Đóng cửa sổ này
Trong tiến trình xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa và thúc đẩy phát triển nhanh, bền vững, công tác xây dựng và tổ chức thi hành pháp luật có vai trò đặc biệt quan trọng. Pháp luật không chỉ là công cụ quản lý nhà nước, mà còn là nền tảng để kiến tạo phát triển, bảo đảm quyền và lợi ích hợp pháp của Nhân dân, khơi thông các nguồn lực xã hội, tạo môi trường ổn định, minh bạch cho phát triển kinh tế - xã hội.
Xuất phát từ thực tiễn và yêu cầu nêu trên, Ban Thường vụ Tỉnh ủy Thái Nguyên đã ban hành Chỉ thị số 20-CT/TU, ngày 23/6/2026 về tăng cường sự lãnh đạo của Đảng trong công tác xây dựng và tổ chức thi hành pháp luật. Đây là văn bản có ý nghĩa quan trọng, thể hiện quyết tâm chính trị của tỉnh trong việc đổi mới mạnh mẽ tư duy, phương thức lãnh đạo, chỉ đạo đối với công tác xây dựng và thi hành pháp luật, đáp ứng yêu cầu phát triển trong tình hình mới.
Thời gian qua, công tác xây dựng và tổ chức thi hành pháp luật trên địa bàn tỉnh đã đạt được nhiều kết quả tích cực. Hệ thống văn bản quy phạm pháp luật của tỉnh từng bước được hoàn thiện, kịp thời cụ thể hóa chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước; góp phần nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước trên các lĩnh vực, phục vụ phát triển kinh tế - xã hội, giữ vững quốc phòng, an ninh, trật tự, an toàn xã hội.
Tuy nhiên, bên cạnh những kết quả đạt được, công tác này vẫn còn một số tồn tại, hạn chế cần được nhận diện đầy đủ và khắc phục quyết liệt. Tình trạng chậm ban hành văn bản quy định chi tiết văn bản quy phạm pháp luật của cơ quan nhà nước cấp trên chưa được khắc phục triệt để; việc phân tích, đánh giá, dự báo để xây dựng và hoàn thiện pháp luật phục vụ kiến tạo phát triển chưa được thực hiện thường xuyên; hiệu lực, hiệu quả thi hành một số cơ chế, chính sách và việc chấp hành pháp luật trên một số lĩnh vực còn hạn chế. Những vấn đề này đặt ra yêu cầu phải có sự lãnh đạo, chỉ đạo tập trung, đồng bộ và quyết liệt hơn từ cấp ủy, tổ chức đảng các cấp.
Một trong những điểm nhấn quan trọng của Chỉ thị là yêu cầu xác định công tác xây dựng và tổ chức thi hành pháp luật là nhiệm vụ trọng tâm, ưu tiên hàng đầu trong lãnh đạo, chỉ đạo, điều hành. Điều này đòi hỏi các cấp ủy, tổ chức đảng, cơ quan, đơn vị, địa phương phải nhận thức sâu sắc hơn về vị trí, vai trò của pháp luật trong phát triển; đồng thời tập trung trí tuệ, nguồn lực tương xứng cho công tác này, bảo đảm pháp luật thực sự trở thành động lực, lợi thế cạnh tranh và công cụ kiến tạo phát triển của tỉnh.
Chỉ thị cũng đặt ra yêu cầu tăng cường vai trò lãnh đạo toàn diện, trực tiếp của cấp ủy, tổ chức đảng trong công tác xây dựng và ban hành văn bản quy phạm pháp luật. Trọng tâm là thể chế hóa đầy đủ, toàn diện, kịp thời chủ trương, đường lối của Đảng thành cơ chế, chính sách phù hợp với thực tiễn địa phương; tập trung tháo gỡ các điểm nghẽn pháp lý, khơi thông và phát huy hiệu quả các nguồn lực phục vụ phát triển. Đặc biệt, Chỉ thị yêu cầu chấm dứt tình trạng chậm, nợ đọng hoặc bỏ sót việc ban hành văn bản quy định chi tiết, coi đây là một trong những nhiệm vụ then chốt để bảo đảm pháp luật có đủ điều kiện đi vào cuộc sống.
Đáng chú ý, Ban Thường vụ Tỉnh ủy yêu cầu đưa công tác xây dựng pháp luật của các cơ quan, đơn vị, địa phương vào danh mục sản phẩm, công việc và tiêu chí đánh giá, chấm điểm KPI. Đây là cách tiếp cận mới, thể hiện yêu cầu lượng hóa trách nhiệm, gắn kết quả công tác xây dựng pháp luật với đánh giá mức độ hoàn thành nhiệm vụ của từng cơ quan, đơn vị và người đứng đầu. Khi trách nhiệm được xác định rõ, tiến độ được theo dõi thường xuyên, sản phẩm được đánh giá cụ thể, công tác xây dựng pháp luật sẽ tránh được tình trạng hình thức, chậm trễ, bị động.
Cùng với đó, Chỉ thị yêu cầu tập trung rà soát, xử lý các văn bản quy phạm pháp luật của hai tỉnh Thái Nguyên và Bắc Kạn ban hành trước hợp nhất; hoàn thành việc ban hành văn bản quy định chi tiết còn chậm, nợ đọng hoặc bỏ sót; đồng thời rà soát tổng thể, toàn diện hệ thống văn bản quy phạm pháp luật của tỉnh. Đây là nhiệm vụ có ý nghĩa đặc biệt quan trọng trong bối cảnh tổ chức chính quyền địa phương hai cấp, sau sắp xếp đơn vị hành chính, nhằm bảo đảm hệ thống pháp luật của tỉnh thống nhất, đồng bộ, khả thi, không chồng chéo, không bỏ trống lĩnh vực quản lý.
Không chỉ đặt ra yêu cầu về tiến độ, Chỉ thị còn nhấn mạnh đổi mới căn bản tư duy xây dựng pháp luật. Theo đó, phải chuyển mạnh từ tư duy quản lý hành chính sang tư duy phục vụ, kiến tạo phát triển; lấy người dân, doanh nghiệp làm trung tâm; dứt khoát từ bỏ tư duy “không quản được thì cấm”. Đây là quan điểm có tính đột phá, phù hợp với yêu cầu xây dựng nền hành chính phục vụ, hiện đại, minh bạch, lấy hiệu quả thực tiễn làm thước đo chất lượng chính sách, pháp luật.
Trong xây dựng pháp luật, chất lượng không chỉ được đo bằng số lượng văn bản ban hành, mà phải được đánh giá bằng hiệu quả điều chỉnh trong thực tiễn, bằng mức độ tháo gỡ khó khăn cho người dân, doanh nghiệp, bằng đóng góp vào tăng trưởng kinh tế, bảo đảm an sinh xã hội và nâng cao chất lượng đời sống Nhân dân. Vì vậy, Chỉ thị yêu cầu chú trọng công tác đánh giá tác động chính sách, truyền thông chính sách, nhất là đối với các chính sách đặc thù, chính sách phục vụ phát triển kinh tế - xã hội của địa phương.
Một nội dung quan trọng khác là nâng cao hiệu lực, hiệu quả công tác tổ chức thi hành pháp luật. Nếu xây dựng pháp luật là khâu tạo lập khuôn khổ pháp lý, thì tổ chức thi hành pháp luật chính là khâu quyết định để pháp luật đi vào đời sống. Chỉ thị yêu cầu xác định rõ cơ chế phân công “rõ người - rõ việc - rõ thời gian - rõ trách nhiệm - rõ sản phẩm - rõ thẩm quyền”, đề cao trách nhiệm người đứng đầu và đội ngũ cán bộ, công chức trong thực thi công vụ. Đây là yêu cầu thiết thực nhằm khắc phục tình trạng né tránh, đùn đẩy, chậm trễ trong xử lý công việc, nhất là những vấn đề liên quan trực tiếp đến người dân, doanh nghiệp.
Bên cạnh đó, công tác kiểm tra, xử lý, rà soát, hệ thống hóa văn bản quy phạm pháp luật tiếp tục được xác định là nhiệm vụ thường xuyên, quan trọng. Việc kịp thời phát hiện, xử lý các văn bản có nội dung mâu thuẫn, chồng chéo, không còn phù hợp hoặc gây ách tắc cho hoạt động đầu tư, kinh doanh sẽ góp phần tạo lập môi trường pháp lý minh bạch, ổn định, thúc đẩy phát triển và bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của các chủ thể trong xã hội.
Chỉ thị cũng đặt ra yêu cầu đẩy mạnh công tác phổ biến, giáo dục pháp luật, xây dựng văn hóa tuân thủ pháp luật trong cán bộ, đảng viên và Nhân dân. Trong bối cảnh các quan hệ xã hội ngày càng đa dạng, nhiều hành vi vi phạm pháp luật phát sinh trên các lĩnh vực mới như công nghệ, tài chính, môi trường, khoáng sản, lâm nghiệp, giao thông, an ninh mạng, công tác tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật càng phải được đổi mới cả về nội dung và phương thức. Việc tăng cường ứng dụng công nghệ số, nền tảng số trong phổ biến, giáo dục pháp luật sẽ giúp chính sách, pháp luật đến gần hơn với người dân, bảo đảm dễ tiếp cận, dễ hiểu, dễ thực hiện.
Đặc biệt, việc phổ biến, giáo dục pháp luật trong các cấp học được nhấn mạnh nhằm hình thành ý thức tuân thủ pháp luật từ sớm, xây dựng văn hóa học đường văn minh, an toàn. Đây là nhiệm vụ có ý nghĩa lâu dài, góp phần bồi dưỡng thế hệ công dân có hiểu biết pháp luật, tôn trọng pháp luật và chủ động tham gia xây dựng xã hội kỷ cương, văn minh.
Để đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong giai đoạn mới, Chỉ thị yêu cầu quan tâm bố trí nguồn lực tài chính, tổ chức bộ máy, biên chế và đội ngũ làm công tác xây dựng, thi hành pháp luật, pháp chế. Đồng thời, tỉnh định hướng đẩy mạnh chuyển đổi số, ứng dụng trí tuệ nhân tạo, dữ liệu lớn trong công tác xây dựng và thi hành pháp luật. Đây là hướng đi phù hợp với yêu cầu hiện đại hóa quản trị địa phương, nâng cao chất lượng tham mưu, dự báo chính sách, tăng cường khả năng theo dõi, đánh giá hiệu quả thi hành pháp luật.
Có thể khẳng định, Chỉ thị số 20-CT/TU của Ban Thường vụ Tỉnh ủy Thái Nguyên là văn bản chỉ đạo có ý nghĩa quan trọng, kịp thời và thiết thực. Chỉ thị không chỉ nhằm khắc phục những hạn chế trong công tác xây dựng và thi hành pháp luật, mà còn đặt ra yêu cầu đổi mới toàn diện tư duy, phương pháp, trách nhiệm và cách thức tổ chức thực hiện. Từ đó, góp phần xây dựng hệ thống pháp luật của tỉnh đồng bộ, thống nhất, khả thi; nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước; phục vụ tốt hơn người dân, doanh nghiệp và yêu cầu phát triển nhanh, bền vững của tỉnh trong giai đoạn mới.
Việc triển khai thực hiện nghiêm túc, hiệu quả Chỉ thị sẽ là cơ sở quan trọng để đưa pháp luật thực sự trở thành động lực phát triển, là công cụ bảo đảm kỷ cương, là nền tảng xây dựng chính quyền liêm chính, kiến tạo, phục vụ Nhân dân; qua đó góp phần thực hiện thắng lợi các mục tiêu phát triển của tỉnh Thái Nguyên trong thời kỳ mới.
Xuất phát từ thực tiễn và yêu cầu nêu trên, Ban Thường vụ Tỉnh ủy Thái Nguyên đã ban hành Chỉ thị số 20-CT/TU, ngày 23/6/2026 về tăng cường sự lãnh đạo của Đảng trong công tác xây dựng và tổ chức thi hành pháp luật. Đây là văn bản có ý nghĩa quan trọng, thể hiện quyết tâm chính trị của tỉnh trong việc đổi mới mạnh mẽ tư duy, phương thức lãnh đạo, chỉ đạo đối với công tác xây dựng và thi hành pháp luật, đáp ứng yêu cầu phát triển trong tình hình mới.
Thời gian qua, công tác xây dựng và tổ chức thi hành pháp luật trên địa bàn tỉnh đã đạt được nhiều kết quả tích cực. Hệ thống văn bản quy phạm pháp luật của tỉnh từng bước được hoàn thiện, kịp thời cụ thể hóa chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước; góp phần nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước trên các lĩnh vực, phục vụ phát triển kinh tế - xã hội, giữ vững quốc phòng, an ninh, trật tự, an toàn xã hội.
Tuy nhiên, bên cạnh những kết quả đạt được, công tác này vẫn còn một số tồn tại, hạn chế cần được nhận diện đầy đủ và khắc phục quyết liệt. Tình trạng chậm ban hành văn bản quy định chi tiết văn bản quy phạm pháp luật của cơ quan nhà nước cấp trên chưa được khắc phục triệt để; việc phân tích, đánh giá, dự báo để xây dựng và hoàn thiện pháp luật phục vụ kiến tạo phát triển chưa được thực hiện thường xuyên; hiệu lực, hiệu quả thi hành một số cơ chế, chính sách và việc chấp hành pháp luật trên một số lĩnh vực còn hạn chế. Những vấn đề này đặt ra yêu cầu phải có sự lãnh đạo, chỉ đạo tập trung, đồng bộ và quyết liệt hơn từ cấp ủy, tổ chức đảng các cấp.
Một trong những điểm nhấn quan trọng của Chỉ thị là yêu cầu xác định công tác xây dựng và tổ chức thi hành pháp luật là nhiệm vụ trọng tâm, ưu tiên hàng đầu trong lãnh đạo, chỉ đạo, điều hành. Điều này đòi hỏi các cấp ủy, tổ chức đảng, cơ quan, đơn vị, địa phương phải nhận thức sâu sắc hơn về vị trí, vai trò của pháp luật trong phát triển; đồng thời tập trung trí tuệ, nguồn lực tương xứng cho công tác này, bảo đảm pháp luật thực sự trở thành động lực, lợi thế cạnh tranh và công cụ kiến tạo phát triển của tỉnh.
Chỉ thị cũng đặt ra yêu cầu tăng cường vai trò lãnh đạo toàn diện, trực tiếp của cấp ủy, tổ chức đảng trong công tác xây dựng và ban hành văn bản quy phạm pháp luật. Trọng tâm là thể chế hóa đầy đủ, toàn diện, kịp thời chủ trương, đường lối của Đảng thành cơ chế, chính sách phù hợp với thực tiễn địa phương; tập trung tháo gỡ các điểm nghẽn pháp lý, khơi thông và phát huy hiệu quả các nguồn lực phục vụ phát triển. Đặc biệt, Chỉ thị yêu cầu chấm dứt tình trạng chậm, nợ đọng hoặc bỏ sót việc ban hành văn bản quy định chi tiết, coi đây là một trong những nhiệm vụ then chốt để bảo đảm pháp luật có đủ điều kiện đi vào cuộc sống.
Đáng chú ý, Ban Thường vụ Tỉnh ủy yêu cầu đưa công tác xây dựng pháp luật của các cơ quan, đơn vị, địa phương vào danh mục sản phẩm, công việc và tiêu chí đánh giá, chấm điểm KPI. Đây là cách tiếp cận mới, thể hiện yêu cầu lượng hóa trách nhiệm, gắn kết quả công tác xây dựng pháp luật với đánh giá mức độ hoàn thành nhiệm vụ của từng cơ quan, đơn vị và người đứng đầu. Khi trách nhiệm được xác định rõ, tiến độ được theo dõi thường xuyên, sản phẩm được đánh giá cụ thể, công tác xây dựng pháp luật sẽ tránh được tình trạng hình thức, chậm trễ, bị động.
Cùng với đó, Chỉ thị yêu cầu tập trung rà soát, xử lý các văn bản quy phạm pháp luật của hai tỉnh Thái Nguyên và Bắc Kạn ban hành trước hợp nhất; hoàn thành việc ban hành văn bản quy định chi tiết còn chậm, nợ đọng hoặc bỏ sót; đồng thời rà soát tổng thể, toàn diện hệ thống văn bản quy phạm pháp luật của tỉnh. Đây là nhiệm vụ có ý nghĩa đặc biệt quan trọng trong bối cảnh tổ chức chính quyền địa phương hai cấp, sau sắp xếp đơn vị hành chính, nhằm bảo đảm hệ thống pháp luật của tỉnh thống nhất, đồng bộ, khả thi, không chồng chéo, không bỏ trống lĩnh vực quản lý.
Không chỉ đặt ra yêu cầu về tiến độ, Chỉ thị còn nhấn mạnh đổi mới căn bản tư duy xây dựng pháp luật. Theo đó, phải chuyển mạnh từ tư duy quản lý hành chính sang tư duy phục vụ, kiến tạo phát triển; lấy người dân, doanh nghiệp làm trung tâm; dứt khoát từ bỏ tư duy “không quản được thì cấm”. Đây là quan điểm có tính đột phá, phù hợp với yêu cầu xây dựng nền hành chính phục vụ, hiện đại, minh bạch, lấy hiệu quả thực tiễn làm thước đo chất lượng chính sách, pháp luật.
Trong xây dựng pháp luật, chất lượng không chỉ được đo bằng số lượng văn bản ban hành, mà phải được đánh giá bằng hiệu quả điều chỉnh trong thực tiễn, bằng mức độ tháo gỡ khó khăn cho người dân, doanh nghiệp, bằng đóng góp vào tăng trưởng kinh tế, bảo đảm an sinh xã hội và nâng cao chất lượng đời sống Nhân dân. Vì vậy, Chỉ thị yêu cầu chú trọng công tác đánh giá tác động chính sách, truyền thông chính sách, nhất là đối với các chính sách đặc thù, chính sách phục vụ phát triển kinh tế - xã hội của địa phương.
Một nội dung quan trọng khác là nâng cao hiệu lực, hiệu quả công tác tổ chức thi hành pháp luật. Nếu xây dựng pháp luật là khâu tạo lập khuôn khổ pháp lý, thì tổ chức thi hành pháp luật chính là khâu quyết định để pháp luật đi vào đời sống. Chỉ thị yêu cầu xác định rõ cơ chế phân công “rõ người - rõ việc - rõ thời gian - rõ trách nhiệm - rõ sản phẩm - rõ thẩm quyền”, đề cao trách nhiệm người đứng đầu và đội ngũ cán bộ, công chức trong thực thi công vụ. Đây là yêu cầu thiết thực nhằm khắc phục tình trạng né tránh, đùn đẩy, chậm trễ trong xử lý công việc, nhất là những vấn đề liên quan trực tiếp đến người dân, doanh nghiệp.
Bên cạnh đó, công tác kiểm tra, xử lý, rà soát, hệ thống hóa văn bản quy phạm pháp luật tiếp tục được xác định là nhiệm vụ thường xuyên, quan trọng. Việc kịp thời phát hiện, xử lý các văn bản có nội dung mâu thuẫn, chồng chéo, không còn phù hợp hoặc gây ách tắc cho hoạt động đầu tư, kinh doanh sẽ góp phần tạo lập môi trường pháp lý minh bạch, ổn định, thúc đẩy phát triển và bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của các chủ thể trong xã hội.
Chỉ thị cũng đặt ra yêu cầu đẩy mạnh công tác phổ biến, giáo dục pháp luật, xây dựng văn hóa tuân thủ pháp luật trong cán bộ, đảng viên và Nhân dân. Trong bối cảnh các quan hệ xã hội ngày càng đa dạng, nhiều hành vi vi phạm pháp luật phát sinh trên các lĩnh vực mới như công nghệ, tài chính, môi trường, khoáng sản, lâm nghiệp, giao thông, an ninh mạng, công tác tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật càng phải được đổi mới cả về nội dung và phương thức. Việc tăng cường ứng dụng công nghệ số, nền tảng số trong phổ biến, giáo dục pháp luật sẽ giúp chính sách, pháp luật đến gần hơn với người dân, bảo đảm dễ tiếp cận, dễ hiểu, dễ thực hiện.
Đặc biệt, việc phổ biến, giáo dục pháp luật trong các cấp học được nhấn mạnh nhằm hình thành ý thức tuân thủ pháp luật từ sớm, xây dựng văn hóa học đường văn minh, an toàn. Đây là nhiệm vụ có ý nghĩa lâu dài, góp phần bồi dưỡng thế hệ công dân có hiểu biết pháp luật, tôn trọng pháp luật và chủ động tham gia xây dựng xã hội kỷ cương, văn minh.
Để đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong giai đoạn mới, Chỉ thị yêu cầu quan tâm bố trí nguồn lực tài chính, tổ chức bộ máy, biên chế và đội ngũ làm công tác xây dựng, thi hành pháp luật, pháp chế. Đồng thời, tỉnh định hướng đẩy mạnh chuyển đổi số, ứng dụng trí tuệ nhân tạo, dữ liệu lớn trong công tác xây dựng và thi hành pháp luật. Đây là hướng đi phù hợp với yêu cầu hiện đại hóa quản trị địa phương, nâng cao chất lượng tham mưu, dự báo chính sách, tăng cường khả năng theo dõi, đánh giá hiệu quả thi hành pháp luật.
Có thể khẳng định, Chỉ thị số 20-CT/TU của Ban Thường vụ Tỉnh ủy Thái Nguyên là văn bản chỉ đạo có ý nghĩa quan trọng, kịp thời và thiết thực. Chỉ thị không chỉ nhằm khắc phục những hạn chế trong công tác xây dựng và thi hành pháp luật, mà còn đặt ra yêu cầu đổi mới toàn diện tư duy, phương pháp, trách nhiệm và cách thức tổ chức thực hiện. Từ đó, góp phần xây dựng hệ thống pháp luật của tỉnh đồng bộ, thống nhất, khả thi; nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước; phục vụ tốt hơn người dân, doanh nghiệp và yêu cầu phát triển nhanh, bền vững của tỉnh trong giai đoạn mới.
Việc triển khai thực hiện nghiêm túc, hiệu quả Chỉ thị sẽ là cơ sở quan trọng để đưa pháp luật thực sự trở thành động lực phát triển, là công cụ bảo đảm kỷ cương, là nền tảng xây dựng chính quyền liêm chính, kiến tạo, phục vụ Nhân dân; qua đó góp phần thực hiện thắng lợi các mục tiêu phát triển của tỉnh Thái Nguyên trong thời kỳ mới.