Câu chuyện pháp luật: Cha mẹ đặt đâu phải ngồi đó
- Thứ tư - 29/04/2026 02:55
- In ra
- Đóng cửa sổ này
Mấy hôm nay không khí nhà bà Oanh rất nặng nề, mọi người ra vào lầm lỳ chẳng ai nói với ai câu nào. Bình thường bà Oanh vẫn hay đi bộ tập thể dục với bà Bình nhưng nay rủ cũng không đi.
Bà Bình thấy lạ nên buổi chiều thấy ông Tường (chồng bà Oanh) lững thững đạp xe ngoài bờ đê liền ngoắc lại hỏi chuyện. Ông Tường thở dài:
- Vẫn là chuyện “cha mẹ đặt đâu con ngồi đó” bà ạ.
- Thế cụ thể là như thế nào? - Bà Oanh gặng hỏi.
Ông Tường xuống xe, chậm rải nói: Thì đấy, vẫn là chuyện xưa cũ với nhà con Vy, người yêu thằng Tuấn. Rồi nay bà ấy không cho chúng nó lấy nhau, bắt tìm hiểu sang nhà con Lan xóm bên, học cùng lớp.
Chuyện là anh Tuấn (27 tuổi) và chị Vy (28 tuổi) đều có nghề nghiệp ổn định và có đủ điều kiện kết hôn. Sau thời gian dài tìm hiểu anh, chị đã quyết định việc kết hôn. Song do trước đây, mẹ anh Tuấn (tức bà Oanh) có mâu thuẫn với gia đình chị Vy nên khi anh chị về xin phép gia đình tổ chức lễ cưới, mẹ anh Tuấn đã không đồng ý. Tuy vậy, họ vẫn quyết định kết hôn và cùng đến Ủy ban nhân dân xã, hoàn tất thủ tục xin đăng ký kết hôn. Biết chuyện, mẹ anh Tuấn đã đến Uỷ ban nhân dân xã yêu cầu không cho anh Tuấn và chị Vy đăng ký kết hôn. Bà còn gặp chị Vy mắng chửi và dọa sẽ từ mặt con nếu anh Tú và chị Vy vẫn cố tình đăng ký kết hôn.
Chuyện thằng Tuấn với con Oanh bà Bình cũng biết, chúng nó yêu nhau lâu rồi, từ hồi mới học nghề hai đứa đã thích nhau. Bà Bình cũng biết chuyện không ưa của bà Oanh với nhà đẻ con bé Vy, nhưng nghĩ chuyện từ mấy chục năm trước, lúc hai đứa còn bé tý và cũng nghĩ giờ thời đại tân tiến, ai để bụng chuyện nhỏ nhặt xa xưa. Thi thoảng đi bộ với nhau bà Oanh cũng bóng gió nói quý con bé Lan xóm Nước Hai vì con bé cũng xinh xắn, nhanh mồm nhanh miệng. Những tưởng là câu chuyện gẫu của mấy bà đi bộ với nhau thôi, thi thoảng bà Bình vẫn chêm vào: Ôi dào, lấy nhau do duyên số, bà thích cũng chả được. Rồi mấy bà cùng cười với nhau, tưởng là chuyện tào lao.
Thấy bà Bình như mải nghĩ gì, ông Tường lại cất lời:
- Thôi bà hay nói chuyện với bà nhà tôi, lúc nào tiện bà nói lại với bà ấy. Tôi thì không o ép gì chúng nó. Lấy nhau nó ở với nhau chứ mình có ở đâu; mình thích nó có thích đâu… Chứ không giờ về nhà có mấy người mà mặt ai cũng nặng như cùm. Thằng Tuấn còn đòi thuê nhà ở riêng. Tôi mệt mỏi lắm!
Bà Bình vồn vã:
-Thôi được rồi bác yên tâm, để em nói chuyện với bà Oanh xem sao.
Tối đó lấy cớ đi họp Phụ nữ, bà Bình sang gọi bà Oanh, chả để cho bà Oanh phản ứng, bà Bình lôi luôn tay bà Oanh, bảo:
- Nay họp xem sắp tới có chương trình công trình phụ nữ đấy, đúng món sở trường của bà là trồng cây cảnh mỗi cổng nhà, làm đẹp ngõ đẹp xóm. Sau bà phải bày cho tôi, chứ tôi trồng cây nào cũng còi cọc mà bà trồng thì hoa lá rực rỡ. Thôi đi….
Trên đường đi, bà Bình gợi chuyện, cuối cùng thì bà Oanh cũng nói, giọng không vui:
- Lấy ai không lấy, lấy đúng cái con bé Vy. Nó thì không sao nhưng mẹ nó là tôi không có ưa!
Bà Bình cười:
- Chuyện bao năm rồi, mà tôi thấy mấy lần họp bà Vân (mẹ Vy) vẫn chào hỏi xởi lởi với bà đó thôi, tôi còn chả nhớ tý gì việc các bà ngày xưa. Mà ngày xưa, chưa hiểu nhau thì thế, giờ hơi đâu mà nghĩ cho đau đầu.
Rồi bà Bình phân tích về tình cảm gia đình, tình yêu, hạnh phúc, hôn nhân. Thấy bà Oanh lặng lặng nghe không phản ứng, bà Bình tiếp:
- Thằng Tuấn với con Vy đủ điều kiện đăng ký kết hôn theo quy định tại Điều 8 Luật Hôn nhân và Gia đình năm 2014; bà có nhớ hôm trước cán bộ Sở Tư pháp về tuyên truyền không, điều kiện kết hôn như thế này:
“1. Nam, nữ kết hôn với nhau phải tuân theo các điều kiện sau đây:
a) Nam từ đủ 20 tuổi trở lên, nữ từ đủ 18 tuổi trở lên;
b) Việc kết hôn do nam và nữ tự nguyện quyết định;
c) Không bị mất năng lực hành vi dân sự;
d) Việc kết hôn không thuộc một trong các trường hợp cấm kết hôn theo quy định tại các điểm a, b, c và d khoản 2 Điều 5 của Luật này”.
- Thì tôi có bảo thiếu điều kiện đâu, chỉ là tôi không thích, con bé Lan kia nó cũng thích thằng Tuấn - Bà Oanh vẫn bảo thủ.
Bà Oanh cười:
- Thế bà ở với con Vy hay thằng Bình ở? Bà bắt nó lấy con Lan về thì bà ở với con Lan nó bỏ đi chỗ khác thì làm sao? Mà tôi nói không chỉ là điều kiện kết hôn đâu, mình cấm cản chúng nó, ép uổng chúng nó là còn vi phạm điểm b khoản 2 Điều 5 Luật Hôn nhân và Gia đình đây, tôi nhớ lắm, cái gì nhỉ? À, nãy định nói với bà nên tôi phải giở sách ra đấy, nó như thế này này:
“Điều 5. Bảo vệ chế độ hôn nhân và gia đình quy định:
2. Cấm các hành vi sau đây:
b) Tảo hôn, cưỡng ép kết hôn, lừa dối kết hôn, cản trở kết hôn;…”
Thế có phải bà đã vi phạm pháp luật khi cản trở việc kết hôn giữa thằng Tuấn và con Vy không, nếu mà còn cố chấp, ngăn cản kết hôn thì bà sẽ bị xử lý theo đúng quy định tại khoản 3 Điều 5 Luật Hôn nhân và Gia đình năm 2014:
“Mọi hành vi vi phạm pháp luật về hôn nhân và gia đình phải được xử lý nghiêm minh, đúng pháp luật.
Cơ quan, tổ chức, cá nhân có quyền yêu cầu Tòa án, cơ quan khác có thẩm quyền áp dụng biện pháp kịp thời ngăn chặn và xử lý người có hành vi vi phạm pháp luật về hôn nhân và gia đình.”.
Ngoài ra, hành vi cản trở kết hôn sẽ bị xử phạt vi phạm hành chính với số tiền từ 3.000.000 đồng đến 5.000.000 đồng (theo quy định tại điểm đ khoản 1 Điều 59 Nghị định số 82/2020/NĐ-CP ngày 15/7/2020 của Chính phủ quy định quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực bổ trợ tư pháp; hành chính tư pháp; hôn nhân và gia đình; thi hành án dân sự; phá sản doanh nghiệp, hợp tác xã) hoặc bị truy cứu trách nhiệm hình sự.
Bà Oanh thảng thốt:
- Thật thế hả bà?
Bà Bình vẫn khúc triết:
- Chả không thật. Nói thật chứ tôi biết tỏng tính bà nên tôi phải học thuộc từng điều để nói cho bà thủng ấy. Bà lúc nào chả bảo tôi “nói có sách, mách có chứng” có đúng không?
- Nói thật lòng là tôi vẫn chưa thoải mái lắm về chuyện thằng Tuấn với con Vy. Nọ tôi cũng nói thằng với chùng nó rồi, thế là thằng Tuấn nó giận tôi cả tháng nay không nói câu nào. Ba hôm nay nó còn ở lỳ luon trên công ty không về nhà, ông nhà tôi cũng quay ra nói tôi. Nói thật tôi chỉ mong chúng nó lấy được người tốt chứ yêu nhau không thì làm gì? Xưa nhà tôi với nhà bà có yêu đương gì đâu, cha mẹ đặt đâu thì ngồi đó, rồi vẫn sinh con đẻ cái, vẫn ở với nhau đến giờ. Giờ cứ viện yêu đương, vẽ chuyện! - Bà Oanh than phiền.
Bà Bình cầm tay bà Oanh, chia sẻ:
- Tôi nói với bà, thời xưa khác thời nay khác, mình không áp đặt được chúng nó đâu. Chưa kể là vi phạm pháp luật. Thôi nghe tôi, kệ chúng nó đi. Làm cha mẹ chỉ phân tích, định hướng, không áp đặt bà ạ. Tôi thấy con Vy nó không nhanh mồm nhanh miệng như con Lan, nhưng nó cũng học hành tử tế, công việc ổn định, quan trọng là chúng nó tâm đầu ý hợp, thế là tốt rồi.
Bà Oanh ngần ngừ:
- Thôi thì bà phân tích thế, lại là quy định của pháp luật thì tôi không muốn cũng phải tuân thủ thôi. Tôi với bà vào họp đã, rồi cuối tuần tôi gọi chúng nó về nói chuyện.
- Vâng bà - bà Bình cười đầy hy vọng.
Tháng sau, nhà ông Tường bà Oanh có đám cưới tưng bừng. Cuối năm đó, hai ông bà đã có cháu nội bế bồng khắp ngõ. Bà Bình cũng vui lây.
Bà Bình thấy lạ nên buổi chiều thấy ông Tường (chồng bà Oanh) lững thững đạp xe ngoài bờ đê liền ngoắc lại hỏi chuyện. Ông Tường thở dài:
- Vẫn là chuyện “cha mẹ đặt đâu con ngồi đó” bà ạ.
- Thế cụ thể là như thế nào? - Bà Oanh gặng hỏi.
Ông Tường xuống xe, chậm rải nói: Thì đấy, vẫn là chuyện xưa cũ với nhà con Vy, người yêu thằng Tuấn. Rồi nay bà ấy không cho chúng nó lấy nhau, bắt tìm hiểu sang nhà con Lan xóm bên, học cùng lớp.
Chuyện là anh Tuấn (27 tuổi) và chị Vy (28 tuổi) đều có nghề nghiệp ổn định và có đủ điều kiện kết hôn. Sau thời gian dài tìm hiểu anh, chị đã quyết định việc kết hôn. Song do trước đây, mẹ anh Tuấn (tức bà Oanh) có mâu thuẫn với gia đình chị Vy nên khi anh chị về xin phép gia đình tổ chức lễ cưới, mẹ anh Tuấn đã không đồng ý. Tuy vậy, họ vẫn quyết định kết hôn và cùng đến Ủy ban nhân dân xã, hoàn tất thủ tục xin đăng ký kết hôn. Biết chuyện, mẹ anh Tuấn đã đến Uỷ ban nhân dân xã yêu cầu không cho anh Tuấn và chị Vy đăng ký kết hôn. Bà còn gặp chị Vy mắng chửi và dọa sẽ từ mặt con nếu anh Tú và chị Vy vẫn cố tình đăng ký kết hôn.
Chuyện thằng Tuấn với con Oanh bà Bình cũng biết, chúng nó yêu nhau lâu rồi, từ hồi mới học nghề hai đứa đã thích nhau. Bà Bình cũng biết chuyện không ưa của bà Oanh với nhà đẻ con bé Vy, nhưng nghĩ chuyện từ mấy chục năm trước, lúc hai đứa còn bé tý và cũng nghĩ giờ thời đại tân tiến, ai để bụng chuyện nhỏ nhặt xa xưa. Thi thoảng đi bộ với nhau bà Oanh cũng bóng gió nói quý con bé Lan xóm Nước Hai vì con bé cũng xinh xắn, nhanh mồm nhanh miệng. Những tưởng là câu chuyện gẫu của mấy bà đi bộ với nhau thôi, thi thoảng bà Bình vẫn chêm vào: Ôi dào, lấy nhau do duyên số, bà thích cũng chả được. Rồi mấy bà cùng cười với nhau, tưởng là chuyện tào lao.
Thấy bà Bình như mải nghĩ gì, ông Tường lại cất lời:
- Thôi bà hay nói chuyện với bà nhà tôi, lúc nào tiện bà nói lại với bà ấy. Tôi thì không o ép gì chúng nó. Lấy nhau nó ở với nhau chứ mình có ở đâu; mình thích nó có thích đâu… Chứ không giờ về nhà có mấy người mà mặt ai cũng nặng như cùm. Thằng Tuấn còn đòi thuê nhà ở riêng. Tôi mệt mỏi lắm!
Bà Bình vồn vã:
-Thôi được rồi bác yên tâm, để em nói chuyện với bà Oanh xem sao.
Tối đó lấy cớ đi họp Phụ nữ, bà Bình sang gọi bà Oanh, chả để cho bà Oanh phản ứng, bà Bình lôi luôn tay bà Oanh, bảo:
- Nay họp xem sắp tới có chương trình công trình phụ nữ đấy, đúng món sở trường của bà là trồng cây cảnh mỗi cổng nhà, làm đẹp ngõ đẹp xóm. Sau bà phải bày cho tôi, chứ tôi trồng cây nào cũng còi cọc mà bà trồng thì hoa lá rực rỡ. Thôi đi….
Trên đường đi, bà Bình gợi chuyện, cuối cùng thì bà Oanh cũng nói, giọng không vui:
- Lấy ai không lấy, lấy đúng cái con bé Vy. Nó thì không sao nhưng mẹ nó là tôi không có ưa!
Bà Bình cười:
- Chuyện bao năm rồi, mà tôi thấy mấy lần họp bà Vân (mẹ Vy) vẫn chào hỏi xởi lởi với bà đó thôi, tôi còn chả nhớ tý gì việc các bà ngày xưa. Mà ngày xưa, chưa hiểu nhau thì thế, giờ hơi đâu mà nghĩ cho đau đầu.
Rồi bà Bình phân tích về tình cảm gia đình, tình yêu, hạnh phúc, hôn nhân. Thấy bà Oanh lặng lặng nghe không phản ứng, bà Bình tiếp:
- Thằng Tuấn với con Vy đủ điều kiện đăng ký kết hôn theo quy định tại Điều 8 Luật Hôn nhân và Gia đình năm 2014; bà có nhớ hôm trước cán bộ Sở Tư pháp về tuyên truyền không, điều kiện kết hôn như thế này:
“1. Nam, nữ kết hôn với nhau phải tuân theo các điều kiện sau đây:
a) Nam từ đủ 20 tuổi trở lên, nữ từ đủ 18 tuổi trở lên;
b) Việc kết hôn do nam và nữ tự nguyện quyết định;
c) Không bị mất năng lực hành vi dân sự;
d) Việc kết hôn không thuộc một trong các trường hợp cấm kết hôn theo quy định tại các điểm a, b, c và d khoản 2 Điều 5 của Luật này”.
- Thì tôi có bảo thiếu điều kiện đâu, chỉ là tôi không thích, con bé Lan kia nó cũng thích thằng Tuấn - Bà Oanh vẫn bảo thủ.
Bà Oanh cười:
- Thế bà ở với con Vy hay thằng Bình ở? Bà bắt nó lấy con Lan về thì bà ở với con Lan nó bỏ đi chỗ khác thì làm sao? Mà tôi nói không chỉ là điều kiện kết hôn đâu, mình cấm cản chúng nó, ép uổng chúng nó là còn vi phạm điểm b khoản 2 Điều 5 Luật Hôn nhân và Gia đình đây, tôi nhớ lắm, cái gì nhỉ? À, nãy định nói với bà nên tôi phải giở sách ra đấy, nó như thế này này:
“Điều 5. Bảo vệ chế độ hôn nhân và gia đình quy định:
2. Cấm các hành vi sau đây:
b) Tảo hôn, cưỡng ép kết hôn, lừa dối kết hôn, cản trở kết hôn;…”
Thế có phải bà đã vi phạm pháp luật khi cản trở việc kết hôn giữa thằng Tuấn và con Vy không, nếu mà còn cố chấp, ngăn cản kết hôn thì bà sẽ bị xử lý theo đúng quy định tại khoản 3 Điều 5 Luật Hôn nhân và Gia đình năm 2014:
“Mọi hành vi vi phạm pháp luật về hôn nhân và gia đình phải được xử lý nghiêm minh, đúng pháp luật.
Cơ quan, tổ chức, cá nhân có quyền yêu cầu Tòa án, cơ quan khác có thẩm quyền áp dụng biện pháp kịp thời ngăn chặn và xử lý người có hành vi vi phạm pháp luật về hôn nhân và gia đình.”.
Ngoài ra, hành vi cản trở kết hôn sẽ bị xử phạt vi phạm hành chính với số tiền từ 3.000.000 đồng đến 5.000.000 đồng (theo quy định tại điểm đ khoản 1 Điều 59 Nghị định số 82/2020/NĐ-CP ngày 15/7/2020 của Chính phủ quy định quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực bổ trợ tư pháp; hành chính tư pháp; hôn nhân và gia đình; thi hành án dân sự; phá sản doanh nghiệp, hợp tác xã) hoặc bị truy cứu trách nhiệm hình sự.
Bà Oanh thảng thốt:
- Thật thế hả bà?
Bà Bình vẫn khúc triết:
- Chả không thật. Nói thật chứ tôi biết tỏng tính bà nên tôi phải học thuộc từng điều để nói cho bà thủng ấy. Bà lúc nào chả bảo tôi “nói có sách, mách có chứng” có đúng không?
- Nói thật lòng là tôi vẫn chưa thoải mái lắm về chuyện thằng Tuấn với con Vy. Nọ tôi cũng nói thằng với chùng nó rồi, thế là thằng Tuấn nó giận tôi cả tháng nay không nói câu nào. Ba hôm nay nó còn ở lỳ luon trên công ty không về nhà, ông nhà tôi cũng quay ra nói tôi. Nói thật tôi chỉ mong chúng nó lấy được người tốt chứ yêu nhau không thì làm gì? Xưa nhà tôi với nhà bà có yêu đương gì đâu, cha mẹ đặt đâu thì ngồi đó, rồi vẫn sinh con đẻ cái, vẫn ở với nhau đến giờ. Giờ cứ viện yêu đương, vẽ chuyện! - Bà Oanh than phiền.
Bà Bình cầm tay bà Oanh, chia sẻ:
- Tôi nói với bà, thời xưa khác thời nay khác, mình không áp đặt được chúng nó đâu. Chưa kể là vi phạm pháp luật. Thôi nghe tôi, kệ chúng nó đi. Làm cha mẹ chỉ phân tích, định hướng, không áp đặt bà ạ. Tôi thấy con Vy nó không nhanh mồm nhanh miệng như con Lan, nhưng nó cũng học hành tử tế, công việc ổn định, quan trọng là chúng nó tâm đầu ý hợp, thế là tốt rồi.
Bà Oanh ngần ngừ:
- Thôi thì bà phân tích thế, lại là quy định của pháp luật thì tôi không muốn cũng phải tuân thủ thôi. Tôi với bà vào họp đã, rồi cuối tuần tôi gọi chúng nó về nói chuyện.
- Vâng bà - bà Bình cười đầy hy vọng.
Tháng sau, nhà ông Tường bà Oanh có đám cưới tưng bừng. Cuối năm đó, hai ông bà đã có cháu nội bế bồng khắp ngõ. Bà Bình cũng vui lây.